Je pakt het gele vaccinatieboekje uit de la omdat je over een paar maanden naar Vietnam vliegt. De laatste aantekening blijkt uit 2012. Dat ene detail is al voldoende reden om in actie te komen, want veel reisvaccinaties beschermen maar een beperkt aantal jaren. Wie de signalen op tijd herkent, voorkomt dat de reisvoorbereiding in de laatste weken vastloopt. Dit zijn de momenten waarop je weet dat er iets te regelen valt.

Signaal 1: de laatste aantekening is ouder dan tien jaar

Een DTP-vaccinatie, de prik tegen onder meer difterie en tetanus, vraagt na ongeveer tien jaar een herhaling. Staat de laatste prik langer dan tien jaar geleden in je boekje, dan is de kans groot dat die bescherming is afgenomen. Dat merk je zelf niet, en juist daarom is de datum in het boekje zo'n bruikbaar signaal.

Ook als je het boekje helemaal niet meer kunt vinden, is dat een teken om een afspraak te plannen. Een arts kan dan samen met jou nagaan welke vaccinaties je ooit kreeg en wat er aangevuld moet worden.

Signaal 2: je bestemming ligt buiten Europa

Boek je een reis naar bijvoorbeeld Azië of Zuid-Amerika, dan wijst de reisorganisatie je in de boekingsbevestiging vaak al op het advies om te controleren of vaccinaties nodig zijn. Neem die regel serieus. In veel landen buiten Europa komt hepatitis A, een besmettelijke leverontsteking, vaker voor dan hier. Voor sommige landen is een bewijs van vaccinatie tegen gele koorts zelfs een toegangsvoorwaarde.

Welke prikken voor jouw reis verstandig zijn, hangt af van je bestemming en de reisduur. Ook je eigen gezondheid speelt mee. Daarom is een persoonlijk advies waardevoller dan een lijstje van internet. Een arts kijkt naar jouw situatie en volgt daarbij de richtlijnen van het LCR, het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering.

Signaal 3: je reisplan groeit onder je handen

Veel reizen beginnen als twee weken strandvakantie en eindigen als rondreis door meerdere landen. Verandert je plan, dan verandert het vaccinatieadvies mee. Een route door het binnenland brengt soms andere risico's met zich mee dan een verblijf aan de kust, bijvoorbeeld op het gebied van malaria.

Ga je langer dan twee maanden weg of bezoek je meerdere landen, dan is dat op zichzelf al een signaal om een uitgebreider consult te plannen. Voor zulke reizen bestaat een apart wereldreisconsult, waarin de hele route wordt doorgenomen.

Eén signaal herkend? Dan is dit het moment voor een afspraak

De drempel is simpel. Herken je één van deze signalen en staat je vertrekdatum vast, plan dan een vaccinatieconsult. Ruim op tijd is het beste, vaak zo'n zes tot acht weken voor vertrek, omdat sommige vaccinaties tijd nodig hebben om te gaan werken of uit meerdere prikken bestaan. Ligt je vertrek dichter bij vandaag, maak dan alsnog een afspraak: ook last-minute valt er vaak nog iets te regelen.

Bij Vaccinatiepunt verloopt dat in vaste stappen. Je maakt online een afspraak en vult vooraf een medische vragenlijst en je reisschema in. Een arts geeft je daarna een persoonlijk advies, waarna je de vaccinaties haalt op een locatie bij jou in de buurt. Met locaties door het hele land, waaronder in Almere, hoef je er niet ver voor te reizen.

Dat landelijke netwerk is ook handig als je reisgezelschap verspreid woont, bijvoorbeeld in Alkmaar of Maastricht. Je moeder maakt in dat geval zelf een afspraak voor reisvaccinatie alkmaar, terwijl jij in Almere terechtkunt. En studeert je dochter in het zuiden, dan regelt zij haar reisvaccinatie maastricht gewoon in haar eigen studentenstad. Zo staat iedereen op tijd beschermd op Schiphol.

Check tot slot je zorgpolis. Sommige aanvullende verzekeringen vergoeden reisvaccinaties geheel of gedeeltelijk. Vergoedt jouw polis ze, dan begint de reis met één zorg minder.